Home » Actueel » De brief van Chris

De brief van Chris

Chris speelt met lego Process Communication Nederland

Het onderwijs is volop in beweging. PO in actie, passend onderwijs, werkdruk en werkdrukbeleving, salarisverhoging. Veel stuurlui op een schip dat ‘onderwijs’ heet en elke stuurman (m/v) vindt er wat van. En we weten allemaal dat het draait om elk van de kinderen in elk lokaal. Daarom haal ik, om te beseffen waar het om draait, een van die leerlingen uit de klas en stel hem voor aan jullie. Omdat in elke klas een Chris zit.

Hallo allemaal, mijn naam is Chris.

Ik zie de wereld zoals ik ernaar kijk. En ik kom er steeds meer achter dat dat anders is dan de manier waarop mijn juf of heel veel klasgenoten naar diezelfde wereld kijken. Mijn juf kijkt, zoveel weet ik nu, naar de wereld door een bril die ik voor het gemak maar even ‘gedachten’ noem. Mijn juf is logisch. Ze houdt van feiten en data. Wanneer ik in de klas kom zie ik haar structuur doordat alles een plek heeft. Bij mij niet. Of in elk geval veel minder. Haar hoofd, zo stel ik het me voor, heeft kamers waarin alles een plek heeft. Mijn hoofd is een grote ruimte waarin niets in kamers staat. Hoe ik dat zo heb bedacht?

We hadden bezoek in onze klas van meester Jelte.

Hij helpt onze juf om alle kinderen te snappen. Eerst dacht ik dat dat niet nodig was maar daar kijk ik nu anders naar. Hij vertelde dat er zes manieren zijn om naar de wereld te kijken en dat een van die zes het beste bij elk van de kinderen past. Hij vertelde over die zes verschillende filters, zoals hij het noemde. Bij de eerste vier van die filters die hij fronste ik mijn wenkbrauwen omdat ik mezelf er niet in herkende maar toen hij de vijfde manier uitlegde dacht ik dat hij het speciaal over mij had.

Hij vertelde het verhaal van een kalme bedachtzame jongen en ik herkende mezelf erin.

De jongen, zo zei meester Jelte, had het nodig om alleen te zijn om rustig in zijn eigen hoofd te kunnen kruipen en na te denken. Hij noemde het in-actie. Ik vroeg niets, weet ik nog, omdat ik nadacht over dat woord: ‘in-actie’. Meester Jelte vertelde dat juffen bij deze kinderen niet altijd zien dat ze aan het werk of aan het nadenken zijn. Meesters en juffen zien niet altijd dat er actie is maar, zo hoorde en herkende ik, dat is er zeker wel. Het speelt zich alleen af IN mijn hoofd. Wow, dacht ik… dat is bij mij ook zo.

Het is innerlijke actie waarbij deze kinderen vooruit denken en niet terugkijken op wat ze gedaan hebben.

Ze verbinden verschillende beelden tot nieuwe ideeën. Mijn juf kreeg denkrimpels toen ze het hoorde en keek mij aan, alsof ze zag en wist dat meester Jelte het over mij had. En ja. Dat was zo. Hij vertelde ook dat deze kinderen niet als vanzelfsprekend uit zichzelf aan het werk gaan. Ze hebben een gerichte opdracht nodig. En als ze een opdracht krijgen die uit te veel onderdelen bestaat dan haken ze af. Dat is zoooo herkenbaar. Meester Jelte zei dat er in elke klas ongeveer twee of drie kinderen zitten die door deze bril naar de wereld kijken.

Meester Jelte zei nog dat leerkrachten het soms lastig vinden met kinderen die door die bril naar de wereld kijken, omdat deze vaak wat afwezig lijken.

Toen ik dat hoorde moest ik even glimlachen. Ik snap best dat mensen dat denken maar ik ben wel aanwezig hoor. Alleen dan in mijn eigen hoofd. Ik snap nu dat een ander dat niet altijd snapt. Ik weet dat ik soms aan dingen begin maar het niet afmaak, dat ik in een gesprek ook niet altijd zinnen afmaak maar halverwege met een andere zin begin. En dat ik soms een gezicht heb zonder emotie. Dat kan ik niet zien want ik heb nooit een spiegel bij me natuurlijk.

Ik weet van mijn ouders dat ze zich soms zorgen maken dat ik alleen wil zijn.

Ik weet nu ook door meester Jelte dat dat bij me hoort. Sterker nog. Ik heb het nodig. Echt echt echt nodig!!! Ik hou er dan van om met lego te spelen, een stop motion filmpje te maken of een boek te lezen. Ik hou van de woordgrapjes die in de Donald Duck staan. En toen we in de klas mochten zeggen welke van de zes brillen we zelf zouden opzetten wist iedereen dat ik de bril van de ‘dromer’ op zou zetten. Meester Jelte zei ook nog de Engelse benaming en die vind ik nog veel beter: imaginer. In het Nederlands zoiets als ‘verbeelder.’

Ik ben een verbeelder en ik zit vol actie.

Jammer genoeg voor anderen zien ze de actie niet altijd. Maar wees gerust. Mijn in-actie vindt plaats IN mijn hoofd. Een hoofd zonder kamers, met gedachten die stromen, oneindig, tot voorbij elke horizon. Ik denk en verbeeld en verbind. Ik hoop dat je dat ziet en begrijpt.
Mijn naam is Chris. En wanneer je een juf bent of een meester of een vader of moeder of opa of oma bent die nog meer wilt dan zou ik gewoon meester Jelte uitnodigen. Hij kan je nog veel meer vertellen. Nu stop ik want ik ga een Donald Duckje lezen. Of met lego spelen. Of allebei tegelijkertijd.

Chris.

 

Naschrift

Ik (Jelte) werk samen met mensen van alle leeftijden. En ik heb een interessante gereedschapskist geopend. Het is het Process Communication Model (PCM), de ontdekking van de Amerikaan Taibi Kahler. Volgens PCM is de persoonlijkheid van een individu opgebouwd uit een unieke combinatie van zes persoonlijkheidstypen. Gebaseerd op ieders specifieke combinatie en intensiteit van de typen, zijn karaktertrekken, percepties, motivaties, communicatiestijlen, behoeften en een voorspelbaar en zichtbaar stressgedrag helder waarneembaar.

Ik heb er mijn werk van gemaakt om leerkrachten te begeleiden, teams te trainen en (het belangrijkste) kinderen te helpen met die “verschrikkelijke stomme, bijzondere, strenge, gevoelige, stille, actiegerichte, speelse, overtuigende, … , juffen en meesters.”
Ik help om relaties te ontwikkelen, behouden en te bestendigen. Ik zie dat dát de basis is om tot leren te komen. Het onderwijs is volop in beweging. En soms mogen we stilstaan… en verbeeldend om ons heen kijken, zoals Chris.

Jelte van der Kooi

 

Foto: Eddie Kopp via Unsplash